توضيح آيات سوره عبس
این سوره با بحث هدایت پذیری آغاز می شود ونشان می دهد که هیچگاه نباید
به خاطر ظاهر نامناسب افراد ،باطن آنها را کوچک شمرد و به آنها بی توجه
بود. و یا برعکس، بخاطر ظاهرخوب افراد، به آنها توجه خاص شود ،
درصورتیکه شاید در باطن تمایل چندانی به پذیرش حق نداشته باشند.
لذا افرادی که از طبقات محروم جامعه هستند وجایگاه اجتماعی مهمی ندارند ،
ولی خداترس هستند ،نباید رهبران جامعه ازآنها غافل شوند.درآنجائیکه خدای
بزرگ می فرماید:
آیات:1-10
"چهره در هم كشيد و روى گردانيد، كه آن مرد نابينا پيش او آمد و تو چه دانى
شايد او به پاكى گرايد يا پند پذيرد و اندرز سودش دهد .اما آن كس كه خود را
بىنياز مىپندارد ،تو بدو مىپردازى .با آنكه اگر پاك نگردد، بر تو [مسؤوليتى]
نيست . اما آن كس كه شتابان پيش تو آمد ،در حالى كه [از خدا] مىترسيد ،
توبه او توجه نمی کنی و به ديگران مىپردازى."
آیات:11-16
این آیات برای کسانیکه می خواهند هدایت شوند ،پند واندرز می باشد. همه این
مطالب در "صحيفههايى ارجمند، والا و پا كشده به دست سفیرانی ارجمند و
نيكوكار "آورده شده است.
آیات:17-32
علی رغم این پند واندرزهاکه در صحف مکرم آمده است ،باز انسان
ناسپاسی می کندوآنچه را که خداوند به اودستور داده انجام نمی دهد .
اوخلقت خود وبازگشتش به سوی خداوند وهمچنین رزق وروزی که
حضرت حق در این دنیا به اوداده، فراموش کرده است.خداوند
می فرماید:
"نفرین بر انسان چه ناسپاس است.او را از چه چيز آفريده است؟از نطفهاى
خلقش كرد و اندازه مقررش بخشيد .سپس راه را بر او آسان گردانيد وهنگامیکه
مرگش فرارسید، در قبرش نهاد .سپس هروقت که بخواهد او را برمیانگيزد .
اینطورنیست که فکر می کنید، هنوز آنچه را به او دستور داده انسان به جاى
نياورده است.پس انسان بايد به خوراك خود بنگردكه ما آب را به صورت باران
فرو ريختيم .آنگاه زمين را با شكافتنى [لازم] شكافتيم .پس در آن دانه
رويانيديم و انگور و سبزى و زيتون و درختخرما و باغهاى انبوه و ميوه
برای شما وچراگاه رابرای چارپایانتان فراهم کردیم."
درانتهای سوره خدای بزرگ به زمان وقوع قیامت اشاره می کند:
آیات:33-36
"پس چون فرياد گوشخراش دررسد، روزى كه آدمى از برادرش و از مادرش
و پدرش و از همسرش و پسرانش مىگريزد."
سپس به بیان وضعیت روز قیامت می پردازد:
آیات:37-42
"در آن روز هر كسى از آنان را كارى است كه او را به خود مشغول مىدارد.
در آن روز چهرههايى درخشانند.خندان [و] شادانند و در آن روز چهرههايى
است كه بر آنها غبار نشسته [و] درتاریکی فرو رفته اند.آنان همان كافران
بدكارند" همان ناسپاسان.